Asuman Kılıç
Okul Öncesi Dini Eğitimde Sünnet-i Seniyye Modeli
Asuman Kılıç
A- A A+
SSE (Sünnet-i Seniyye Eğitim) Modeli
 
Eğitimde , özellikle de çocuk eğitiminde dini eğitim çok hassas bir konudur. Özellikle biz yetişkinlerin dinimizi tam anlamıyla bilmememizden ve daha da vahimi bilsek de yaşantımıza bildiklerimizi aktaramadığımızdan sonraki nesillere dini ezberleterek ya da dikte ederek öğretebileceğimizi zannederiz. Hiçbir eğitim modeli zorlama ve yaptırımlarla verilemezken ne yazık ki dini eğitimi çocuklara aktarırken çok yanlış olarak korku kültürü üzerinden bir metod uygulanmaktadır. Çocuklara Allah ; sadece yakan, kızan , Cehennemine atan biri olarak tanıtılır. Sonra da çocuktan Kur’an-ı okuması, ezberlemesi ve sevmesi beklenir.
 
Çocuklar işaret parmaklarımızı değil, ayak izlerimizi takip ederler. Yani söylediklerimizi değil, yaptıklarımızı örnek alırlar. Bu nedenle en başta şunu unutmamalıyız ki; nasıl bir çocuk yetiştirmek istiyorsak önce öyle bir insan olmalıyız.
 
Bu bağlamda , okul öncesi dönem için hazırladığım SSE Modeli çalışmasını buradan sizlere bir yazı dizisi şeklinde aktarmaya çalışacağım.
 
Genel olarak eğitimin bazı evrensel temel ilkeleri vardır. Bu ilkeler yüzyıllar boyunca gelişen ve semavi mesajlar doğrultusunda ortaya çıkan “İnsan Hakları” çerçevesinde şekillenmiştir. Var oluşundan beri yaratılışın amacını sorgulayan insanoğlu ; evreni anlamaya , varlıklara amaçlar ve nedenler vermeye çalışmıştır. İnsana koyduğu bu ihtiyacı, gönderdiği elçilerine verdiği kitaplar vesilesiyle karşılayan yaratıcı, bizim her zaman evreni, var oluşu ve benliğimizi “yaratılmışlık” açısından incelememizi istemiştir. Varlıkların üzerine koyduğu kendine ait imzaları görmemizi ve bu vesileyle onu tanımamızı istemiştir.
 
Evrendeki güzelliklere dikkat çekerek ona şükran duymamızı ve bunu ifade etmemizi istemiştir. Onu nasıl tanıyacağımız ve bu güzelliklere karşı duyulan minnettarlığı nasıl ifade edeceğimizi bize elçileri ve kitapları aracılığıyla defalarca belirtmiştir. Bu elçi ve kitapların arasından en çok önem verdiğini belirttiği Hz. Muhammed (s.a.v) ve Kur’an-ı Kerim aracılığıyla İslam dinini insanlığa göndermiştir. Kişisel ve toplumsal yaşantıda uygulanması gereken kuralları bu iki kaynaktan öğrenmemizi istemiştir.
 
Biz de insan varlığının en önemli amacı olan evreni anlamayı, bu kaynaklardan yararlanarak gerçekleştirmeyi hedef alan SSE Modelini geliştirdik.
 
SSE modeli; eğitimin ve insanın evrensel ilkelerine dikkat ederek insanı eğitmeyi amaçlarken;” Kur'an-ı Kerim’de bu konu nasıl belirtilmiş?” ve “Hz. Muhammed buna benzer bir durumda ne yaptı?” sorularını temeline alan bir eğitim modelidir. Yol, yöntem ve yaklaşım içerir. Kur’an’dan , Hz. Muhammed (s.a.v) ‘in yaşadıkları ve söylediklerinden yola çıkarak varlığı anlamayı ve olayları yorumlamayı amaçlar. Kur’an’ı en güzel anlayan ve anlatanın Hz. Muhammed (s.a.v) olduğu gerçeğinden yola çıkarak onun yaşadıklarını ve öğütlerini ifade eden; “Sünnet-i Seniyye” yi temeline alır.
 
Bu nedenle SSE Modeli Hz. Muhammed’in (s.a.v) hayatını ve sözlerini öğrenmeyi çok önemser. Yaratıcının en sevdiği insana benzeyerek insanın kendini yaratıcıya sevdirmesini amaçlar. Evrende insan için hazırlanmış ve sürekli yenilenen güzelliklerden yola çıkarak yaratıcının onu sevdiğini anlar. Bu güzellikleri yaratıcıyı tanıma penceresinden inceleyerek ,insanın yaratıcısına olan sevgisini artırmayı hedefler. Eğitimi bu çerçevelerde gerçekleştirirken Hz. Muhammed’in (s.a.v) hayatındaki şu güzelliklerden yola çıkar:
 
İnsanı sevmek,
 
İnsana değer vermek,
 
İnsan ihtiyaçlarını göz önüne almak
 
Yaratıcının isteklerine öncelik vermek
 
İnsana doğru yolu gösterirken kişi özelliklerine uygun bir üslup
 
İstikrarlı bir yaşam
 
Sabır
 
Şükran
 
Haya
 
Toplumsal yaşamda empati
 
Saygı
 
Bir sonraki yazı konumuz: Ailenin çocuğun dini eğitimindeki rolü ve SSE Modeline göre dini eğitimde disiplin.

YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazarın Tüm Yazıları >>